Kleszcze w podróży: Niepozorne zagrożenie, które może zepsuć przygodę

Podczas podróży pełnych niezapomnianych chwil i wrażeń, mało kto z nas zastanawia się nad niebezpieczeństwami, które mogą czyhać na naszych szlakach. Jednym z tych mało widocznych, a potencjalnie groźnych niebezpieczeństw są kleszcze. Warto pochylić się nad tą tematyką, aby uniknąć nieprzyjemnych konsekwencji i cieszyć się podróżą w pełni.

Kleszcze – tajemniczy świat małych pasożytów

Kleszcze to małe, aczkolwiek niebezpieczne stworzenia, które żywią się krwią ssaków, w tym ludzi. Są powszechnie występującymi pasożytami, które można spotkać w różnych środowiskach, zarówno naturalnych, jak i miejskich. W środowisku naturalnym kleszcze są aktywne zwłaszcza w lasach, na terenach leśnych, łąkach i polach, gdzie mogą czaić się na roślinach, liściach, a także na zwierzętach. Jednak nie ograniczają się jedynie do obszarów dzikich – są także obecne w obszarach wiejskich.

Na terenach wiejskich kleszcze mogą występować w sadach, ogrodach, a także przenosić się na domowe zwierzęta, takie jak psy czy koty. Nawet w miejscach publicznych, takich jak parki miejskie czy tereny rekreacyjne, istnieje ryzyko kontaktu z kleszczami, zwłaszcza gdy w otoczeniu znajdują się obszary leśne lub łany traw. Sezonowość również odgrywa istotną rolę, ponieważ kleszcze są aktywne głównie od wiosny do jesieni, czyli w cieplejszych miesiącach.

Dodatkowo, kleszcze przenoszone są przez dzikie zwierzęta, takie jak jelenie, myszy czy ptaki. Kontakt z tymi zwierzętami może zwiększyć ryzyko spotkania z kleszczem. Zwierzęta domowe, które spędzają czas na zewnątrz, także mogą być narażone na kontakt z kleszczami.

Niewidoczne niebezpieczeństwo – choroby przenoszone przez kleszcze

Największym zagrożeniem związanym z kleszczami są choroby, które potrafią przenosić na ludzi. W tym rozdziale przyjrzymy się najczęstszym chorobom przenoszonym przez kleszcze, takim jak borelioza czy kleszczowe zapalenie mózgu. 

Borelioza to choroba, która w ostatnich latach stała się coraz bardziej powszechna, szczególnie w obszarach, gdzie aktywność kleszczy jest znacząca. Jest to choroba bakteryjna wywoływana przez bakterię Borrelia burgdorferi, przenoszoną przez ukąszenia zainfekowanych kleszczy. Skutki tej choroby mogą być różnorodne i obejmować różne układy w organizmie. Jednym z najczęstszych i charakterystycznych objawów jest tzw. rumień wędrujący – czerwone, okrągłe przebarwienie skóry w miejscu ukąszenia, które zwykle pojawia się po kilku dniach do kilku tygodniach po zakażeniu.

Jeśli borelioza nie zostanie odpowiednio zdiagnozowana i leczona we wczesnym stadium, może prowadzić do bardziej poważnych konsekwencji. Choroba może atakować stawy, serce, układ nerwowy i inne narządy, co prowadzi do długotrwałych problemów zdrowotnych.

Wczesne objawy boreliozy mogą być łatwo przeoczone, dlatego kluczowe jest świadome obserwowanie swojego ciała po ukąszeniu kleszcza. Poza rumieniem wędrującym, mogą pojawić się ogólne objawy grypopodobne, takie jak gorączka, bóle mięśni i stawów, zmęczenie oraz bóle głowy. W przypadku, gdy borelioza przenika do bardziej zaawansowanego stadium, mogą wystąpić poważniejsze objawy, takie jak zapalenie stawów, problemy z sercem, a nawet neurologiczne schorzenia, takie jak zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.

Wczesne rozpoznanie i leczenie boreliozy są kluczowe dla skutecznego zwalczania choroby. W pierwszym stadium lekarz zazwyczaj przepisuje antybiotyki, takie jak doksycyklina czy amoksycylina, które mogą pomóc w zniszczeniu bakterii Borrelia burgdorferi.

Kleszczowe zapalenie mózgu (KZM) to także groźna choroba przenoszona przez kleszcze, której skutki mogą być poważne, a w niektórych przypadkach nawet śmiertelne. Kleszczowe zapalenie mózgu jest wywoływane przez wirusa kleszczowego zapalenia mózgu (TBEV), który przenoszony jest poprzez ukąszenie zainfekowanego kleszcza. Skutki tej choroby mogą obejmować poważne komplikacje neurologiczne, takie jak zapalenie mózgu, rdzenia kręgowego oraz opon mózgowo-rdzeniowych.

W skrajnych przypadkach KZM może prowadzić do trwałych uszkodzeń mózgu, paraliżu mięśni, a nawet śmierci. Ponadto, osoby starsze i dzieci są bardziej narażone na poważne konsekwencje związane z tą chorobą. 

Objawy KZM mogą być różnorodne, co utrudnia często właściwe rozpoznanie choroby. W początkowym stadium mogą wystąpić objawy grypopodobne, takie jak gorączka, bóle głowy, nudności i ogólne osłabienie organizmu. Jednak w miarę postępowania choroby, pojawiają się bardziej specyficzne symptomy związane z układem nerwowym.

Do późniejszych objawów KZM zalicza się zaburzenia równowagi, sztywność karku, drgawki, a nawet utratę przytomności. Ważne jest, aby zwracać uwagę na wszelkie nietypowe symptomy po ukąszeniu kleszcza.

Leczenie KZM polega głównie na łagodzeniu objawów oraz wspomaganiu organizmu w walce z infekcją. W początkowym stadium choroby stosuje się terapię objawową, natomiast w przypadku postępującej infekcji lub powikłań neurologicznych konieczne może być hospitalizacja.

Kleszczowe zapalenie mózgu stanowi zatem realne zagrożenie, zwłaszcza w obszarach, gdzie kleszcze są powszechne. Świadomość objawów, szybkie reagowanie po ukąszeniu kleszcza oraz skuteczne szczepienia są kluczowe dla minimalizacji ryzyka związanego z KZM. Warto zawsze być przygotowanym i podjąć odpowiednie środki ostrożności, aby unikać kontaktu z kleszczami i związanych z nimi poważnych konsekwencji zdrowotnych.

Jak uniknąć spotkania z kleszczem?

Ważnym elementem podróży jest zatem zapobieganie i szybka reakcja po ewentualnym „spotkaniu z kleszczami”. Poniżej znajdziesz praktyczne wskazówki, które pomogą minimalizować ryzyko kontaktu z kleszczami.

1. Nakrycie Głowy z Osłoną Karku

Kiedy wyruszamy na tereny, gdzie kleszcze są aktywne, warto założyć nakrycie głowy, najlepiej z osłoną karku. To prosta, ale skuteczna bariera, która utrudni kleszczom dotarcie do obszarów głowy i szyi. W sklepach outdoorowych jest dużo różnych czapek i kapeluszy, które dodatkowo są pokryte preparatami owadobójczymi np. produkty marki Trekmates. Warto pomyśleć też o kapeluszu z moskitierą lub czapką z dodatkową ochroną karku, (która przyda się także w słoneczne dni). Dla miłośników minimalizmu sugerujemy użyć buffów, które można owinąć na nadgarstku, a w razie potrzeby nałożyć jako zabezpieczenie głowy i karku lub samej szyi. 

2. Długie Spodnie i Zakryte Buty

Wybierając strój, postaw na długie spodnie i zakryte buty. Kleszcze często gromadzą się na trawie i niskich roślinach, a odpowiedni ubiór zabezpieczy Twoje nogi przed ich ukąszeniem.  Przydatne są także stuptuty, które wzmocnią to zabezpieczenie. A dodatkowo ochronią nie tylko przed kleszczami, ale także przed błotem, ostrymi kolcami krzaków, deszczem czy wilgocią z mokrych traw. To praktyczne rozwiązanie zwłaszcza podczas wędrówek przez tereny trudno dostępne i porośnięte gęstą roślinnością. Stuptuty można nałożyć też kiedy mamy na sobie krótkie spodenki lub spódnicę czy sukienkę. Będą one niezwodną ochroną, a ich lekkość, szybkość nakładania i pakowność sprawią, że można zabrać je na każdy spacer czy wędrówkę. 

3. Higiena Ciała po Powrocie

Po każdym pobycie na terenach, gdzie kleszcze są obecne, wykonaj dokładną kontrolę ciała. Sprawdź uważnie skórę, szczególnie obszary pod pachami, za uszami, na szyi i w okolicach talii. Im szybciej usuniesz kleszcza, tym mniejsze ryzyko przeniesienia chorób. Do usuwania kleszczy przydają się specjalne narzędzia np. Usuwacz kleszczy Tick Remover marki Trekmates.

4. Stosowanie Środków Odstraszających

Korzystaj z preparatów odstraszających kleszcze, które zawierają substancje niemiłe dla tych pasożytów. Możesz stosować zarówno spraye, jak i kremy. Pamiętaj jednak by uważnie czytać instrukcję, niektóre środki są bardzo mocne i mogą spowodować podrażnienie skóry. 

5. Unikanie Gęstych Obszarów Trawiastych

Staraj się omijać obszary o wysokiej trawie. Wybieraj szlaki utwardzone i szerokie, co ograniczy ryzyko kontaktu z tymi pasożytami.

Pamiętaj, że ochrona przed kleszczami to nie tylko kwestia ubioru, ale także świadomego zachowania podczas spacerów czy wędrówek. Łącząc odpowiedni strój z regularną kontrolą ciała i stosowaniem środków odstraszających, zminimalizujesz ryzyko ukąszenia.

Co robić, gdy zostaniesz ugryziony?

Niestety, pomimo wszelkich środków ostrożności, zdarzają się przypadki ugryzień. Dlatego warto wiedzieć jak poprawnie usunąć kleszcza z naszego ciała.

1. Zdezynfekuj Obszar

Przed usunięciem kleszcza zdezynfekuj obszar wokół ukąszenia. Użyj alkoholu lub innej substancji antyseptycznej, aby zminimalizować ryzyko infekcji.

2. Narzędzia do Usuwania

Do usunięcia kleszcza użyj specjalnych pęset, usuwaczy do kleszczy lub klipsów. Nie należy wyjmować kleszczy za pomocą palcy czy paznokci.

3. Delikatne Chwycenie

Chwyć kleszcza delikatnie u nasady, możliwie jak najbliżej skóry. Staraj się unikać ruszania na boki i przewracania ciała kleszcza, co może zwiększyć ryzyko przeniesienia bakterii.

4. Płynne Wyciąganie

Wyjątkowo delikatnie, płynnie wyciągnij kleszcza prostopadle do skóry. Nie kręć ani nie obracaj go, ponieważ może to spowodować, że części ciała pozostaną w skórze.

5. Zdezynfekuj Ponownie

Po usunięciu kleszcza ponownie zdezynfekuj miejsce ugryzienia. Monitoruj skórę przez kilka dni pod kątem ewentualnych objawów.

Kiedy skonsultować się z lekarzem?

Jeśli nie udało się usunąć kleszcza w całości, konieczna jest pomoc lekarza. Nie próbuj wydobywać resztek, aby uniknąć podrażnienia skóry.  Jeżeli pojawią się objawy infekcji po usunięciu kleszcza, takie jak zaczerwienienie, obrzęk, ból czy gorączka także  jak najszybciej skonsultuj się z lekarzem. Konieczna będzie również pomoc medyczna jeśli zauważysz rumień wędrujący, charakterystyczny dla boreliozy. Pamiętaj wczesna diagnoza i leczenie są kluczowe.

Podróżowanie to nie tylko piękne krajobrazy i niezapomniane wspomnienia, ale także niebezpieczeństwa, które mogą zaszkodzić zdrowiu. Kleszcze, mimo że są małe i często niedostrzegalne, stanowią realne zagrożenie dla podróżujących. Dlatego warto być świadomym ryzyka i podjąć odpowiednie środki ostrożności, aby uniknąć nieprzyjemnych konsekwencji i cieszyć się podróżą w pełni.

Udostępnij:

Facebook
Twitter
Pinterest
LinkedIn

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Tematycznie

Powiązane Wpisy

Najlepszy czas na ćwiczenia?

Wiele osób zastanawia się, kiedy jest najlepszy czas na ćwiczenia – czy rano zaraz po przebudzeniu, czy może wieczorem po całym dniu pracy. Czy na

Ćwicz mózg

Mózg, będący centralnym organem naszego układu nerwowego, odgrywa kluczową rolę w codziennym funkcjonowaniu. Jak każdy inny mięsień czy organ, również mózg wymaga regularnego „ćwiczenia”, aby

Leczenie ograniczeniem cukru

Ograniczenie spożycia cukru to jedno z ważniejszych narzędzi, które może wpłynąć na poprawę zdrowia i wspomóc walkę z różnymi chorobami. Dieta oparta na redukcji cukru